Noticias

NOUeko Hematologia Zerbitzuak - Navarrabiomedeko Areto Zuriarekin batera, nazioarteko akreditazioa jaso du hezur-muinaren transplantean

Profesionales de Hematología y Navarrabiomed
Egileak
Gobierno de Navarra

JACIE ziurtagiriak erietxeak ama hematopoietikoak lortzeko, prozesatzeko eta transplantatzeko dituen kalitate- eta segurtasun-estandar altuak aitortzen ditu


Nafarroako Unibertsitate Ospitaleko (NOU) Hematologia eta Hemoterapia Zerbitzuko Ama Hematopoietikoen edo Hezur-muinen Transplanterako Unitateak (TPH) bere lana aintzatetsi du, Zelulen Terapiako Nazioarteko Sozietatearen (ISCT) Egiaztatze Batzordeak eta Ama Hematopoietikoen Transplanteen Europako Taldeak (EBMT) ematen duten JACIE ziurtagiria jaso baitu.

Terapia Zelularreko Unitateak Navarrabiomed-Miguel Servet Fundazioaren laguntza du prozesuak egiteko, bere CellMa Terapia Aurreratuen Gela Zuria erabiliz, zeinari esker zelula-produktuak esterilitate- eta segurtasun-baldintza onenetan landu baitaitezke.

Categoría
Documentación
Vídeo

Nafarroak Medikuntza Pertsonalizatuaren Estrategian sartu ditu pazienteak, pertsonak osasun arretaren erdigunean kokatzeko

Sesión de la Estrategia de Medicina Personalizada en Navarrabiomed
Egileak
Gobierno de Navarra
  • Nafarroako Minbiziaren Aurkako Espainiako Elkarteak bat egiten du Estrategia horren Batzorde Teknikoarekin, zeinak medikuntza zehatzagoa bultzatzen baitu giza genomaren azterketari esker


Lehen aldiz, Onkologiako pazienteak Nafarroako Gobernuaren Medikuntza Pertsonalizatuaren Estrategia Integralaren parte aktibo izango dira, pertsonak osasun-arretaren erdigunean jartzeko helburuarekin, beren patologiei jarduera zehatzagoa eskainiz ikerketa eta berrikuntza biosanitarioari esker eta, zehazki, giza genomaren azterketari esker.

Irakurri albiste osoa gaztelaniaz.

Categoría
Galería de imágenes
Javier Gómez-Arrue Navarrabiomedeko zuzendariaren eskutik ongi etorria
Deskargatu Flecha que indica descarga
Angel Alonsok NAGENdata proiektuaren berri eman zuen
Deskargatu Flecha que indica descarga
Mahai-ingurua, pazienteen parte-hartzearekin
Deskargatu Flecha que indica descarga
Documentación
Vídeo

Javier Gómez-Arrue Azpiazu, Navarrabiomed-Miguel Servet Fundazioaren zuzendari berria

Javier Gómez-Arrue Azpiazu
Egileak
Gobierno de Navarra
  • Gómez-Arrue datozen asteetan hasiko da lanean eta 2022ko urritik karguan zegoen Maite Mendioroz ordezkatuko du


Javier Gómez-Arrue Azpiazu doktorea izango da Navarrabiomed-Miguel Servet Fundazioaren zuzendari berria abuztutik, Maite Mendioroz doktoreak dimisioa eman ondoren. Maite Mendioroz zen karguan 2022ko urritik. 

Gómez-Arrue Bilbon jaio zen 1980an, eta albaitaritzan doktorea da Zaragozako Unibertsitatean. Graduondoko prestakuntza espezializatua du ikerketa, berrikuntza eta transferentzia teknologikoko erakundeen goi-zuzendaritzan (IESE, 2019), eta masterra big datan eta business analytics-en (UNED, 2018).

Zaragozako Albaitaritza Fakultateko Animalien Patologia Sailean hasi zuen bere ibilbide profesionala, Kirurgia Unitatearen eta gutxieneko inbasio-tekniken unitatearen (UTMI) barruan, Teknika Minimoki Inbaditzaileen Ikerketa Taldearen (GITMI) parte gisa. 2009an, Osasun Zientzien Aragoiko Institutuko (IACS) Kirurgia Esperimentaleko Zerbitzu Zientifiko-teknikoko albaitari gisa sartu zen, zerbitzuko animalien ongizatearen eta anestesiologiaren kargura.

2018an, IACSko Ezagutzaren Ekoizpen Arloko arduradun izendatu zuten, IACSko zerbitzu zientifiko-teknikoen eta IACSren eta Zaragozako Unibertsitatearen arteko taldeen eskutik. 2020an, Diagnostikoa Laguntzeko eta Indartzeko Laborategi Satelitearen (LaSARD) sorrera koordinatzeaz arduratu zen, Aragoiko Osasun Sistemari sekuentziazio genomikoan oinarritutako diagnosi-euskarria eta zaintza epidemiologikoa emateko, pandemian zehar SCTen gaitasunak birbideratuz.

2022an, zerbitzuak plataformen inguruan berregituratu ondoren, Doitasunezko Medikuntza Pertsonalizatuko Arloko arduradun izatera igaro zen, Sekuentziazio eta Genomika Funtzionaleko, Proteomikako, Anatomia Patologikoko eta Biokonputazioko zerbitzuen kargura. Baita Aragoiko Osasun Sistemaren Biobankua eta LaSARD ere.

Gómez-Arruek Europako 9 proiektutan parte hartu du, ekimen handiak barne, hala nola Europako Partenariatuak eta Baterako Ekintzak, bai eta 17 ikerketa-proiektu nazionaletan ere, IACSk Zientzia eta Teknologiari lotutako Doitasunezko Medikuntzaren Azpiegituraren datuetara bideratutako ardatzean (ISCIIIren IMPaCT) eta Aragoik Bioereduen eta Biobankuen Plataforman duen parte-hartzearen lidergoa barne. Aldizkari indexatuetako 10 argitalpenetan eta liburuetako 8 kapitulutan idatzi du.

Categoría
Galería de imágenes
Javier Gómez-Arrue Azpiazu
Deskargatu Flecha que indica descarga
Documentación
Vídeo

Elena Erausquin Arrondok bere doktore tesia defendatuko du, astelehena, ekainak 17

Elena Erausquin Arrondo
Egileak
Navarrabiomed

Elena Erausquin Arrondok, Navarrabiomedeko Proteinen kristalografia eta immunologia estrukturala Unitateko ikertzaileak Nafarroako Unibertsitate Publikotik egindako doktore tesia irakurriko du ekainaren 17ean. Ekitaldia 11:00etan hasiko da, Navarrabiomedeko Ekitaldi Aretoan.

Doktore lana, “Complete structural characterization of an autoimmune TCR: antigen: MHC synapse associated with type 1 diabetes”, izenekoa, Navarrabiomed-en egin da, Jacinto López Sagaseta, Proteinen kristalografia eta immunologia estrukturala Unitateko Ikerlari nagusiaren zuzendaritzapean. 


Ikerketaren testuingurua eta emaitzak

Pertsona batzuetan, immunitate-sistemak gaizki erreakzionatzen du organismoaren berezko osagaien aurrean, mekanismo oraindik ezezagunen bidez. Autoimmunitate hori hainbat gaixotasunetan agertzen da, besteak beste, 1 motako diabetesean.

Tesi honetan, proteinen ingeniaritzako teknikak eta X izpien kristalografia erabiliz, Elena Erausquinek identifikatu du nola erreakzionatzen duten immunitate-sistemako zelula batzuek pankrean berez dauden osagaien aurrean, eta horrek intsulina sortzen duten zelulen suntsipena eragiten du. Zehazki, orain arte ezezagunak ziren plastizitate molekularreko mekanismoak azaltzen ditu, molekula diabetogenikoen aldeko erreaktibotasun autoimmunea gaitzen dutenak. Emaitza horiek, gainera, etorkizuneko azterketak bideratzen dituzte, 1 motako diabetesaren aurkako erresistentzian polimorfismo genetiko babesleen rola ezagutarazteko.


Finantzaketa eta hedapena

Elena Erausquinek European Foundation for the Study of Diabetes/Lilly Programme erakundearen finantziazioa izan du, baita Ramón y Cajal Programarena ere, Zientzia eta Berrikuntza Ministerioarena (RYC-2017-21683), tesi-zuzendariaren kontratuari lotua. Gainera, Nafarroako Gobernuaren 2021 Industria Doktoregaien deialdian onuradun izan da.

Proteinen Kristalografiaren eta Immunologia Estrukturalaren Unitatean egindako ikerketaren emaitza gisa, Elena Erausquinek lau artikulu zientifiko argitaratu ditu lehen egile gisa, eta horien artean aipagarria da "Structural plasticity in I-Ag7 links autoreactivity to hybrid insulin peptides in type Diabetes" artikulua, Frontiers in Immunology aldizkarian zabaldutakoa.

Era berean, emaitzak nazioarteko bi biltzarretan eman dira ezagutzera: 33rd European Crystallographic Meeting Versaillesen, Frantzian (2022ko abuztua) eta 26th Congress and General Assembly of the International Union of Crystallography Melbournen (Australia, 2023ko abuztua).

Categoría
Galería de imágenes
Elena Erausquin Arrondo
Deskargatu Flecha que indica descarga
Tesis Elena Erausquin
Deskargatu Flecha que indica descarga
Documentación
Vídeo

ELAren detekzioa hobetzeko ikerketa batek 50.000 euroko saria jaso du, Ivonne Jericó eta Jacinto López de Navarrabiomed - FMS buru direla.

Mónica Povedano e Ivonne Jericó.
Egileak
Navarrabiomed


•    Fundación hnak Bellvitge-ko Ikerketa Biomedikoko Institutuaren (IDIBELL) proiektu bat ere saritu du.



Hna Funsazioaren Osasunaren Ikerketa Zientifikoaren laugarren edizioak Alboko Esklerosi Amiotrofikoa (ELA) goiz detektatzeko biomarkatzaile berriak detektatzeko bi ikerketa aintzatetsi ditu Madrilen; horietako bat Navarrabiomeden garatu dute Ivonne Jericók eta Jacinto Lópezek.

Durante la ceremonia de clausura, celebrada el 30 de mayo, se entregó el primer galardón, dotado con 100.000 euros, al proyecto “Caracterización de las vías moleculares subyacentes en el espectro patológico ELA-DFT en base a la expresión fenotípica: nuevos biomarcadores”, que lidera la investigadora principal Mónica Povedano, del Instituto de Investigación Biomédica de Bellvitge (IDIBELL). El segundo premio, dotado con 50.000 euros, fue para “Identificación y caracterización del sustrato de la enzima quitotriosidasa-1 (Chit1) en tejido neurológico post mortem en ELA”, que dirige Ivonne Jericó. 

Maiatzaren 30ean egin zen amaiera-ekitaldia zela eta, “ELA-DFT espektro patologikoko azpiko bide molekularren karakterizazioa adierazpen fenotipikoan oinarrituta: biomarkatzaile berriak” proiektuari eman zitzaion lehen saria, 100.000 eurokoa. Bellvitge-ko Ikerketa Biomedikoko Institutuko Mónica Povedano ikertzaile nagusiak zuzendu zuen proiektua. Bigarren saria, 50.000 eurokoa, Ivonne Jericók zuzentzen duen “ELAko post mortem ehun neurologikoko kitotriosidasa-1 (Chit1) entzimaren substratua identifikatzeko eta karakterizatzeko” izan zen.

La investigación de la neuróloga del Hospital Universitario de Navarra e investigadora en Navarrabiomed, Ivonne Jericó, se realizará en estrecha colaboración con la Unidad de Cristalografía de Proteínas e Inmunología Estructural, dirigida por Jacinto López Sagaseta, que se encargará de las actividades experimentales que son objetivo de este proyecto.
Nafarroako Ospitale Unibertsitarioko  neurologoa eta Navarrabiomedeko ikertzaileak, Ivonne Jericók, Jacinto López Sagasetarekin, Proteinen kristalografia eta immunologia estrukturala Unitateako ikertzaile nagusiarekin, lankidetza estuan ikertu du. Unitate hori proiektu honen helburu diren jarduera esperimentalez arduratuko da.

Informazio gehiago: hna Fundazioa

hna Fundazioko Osasun Ikerketa Zientifikoaren Sariaren 2024. edizioak ELAren biomarkatzaile diagnostikoei buruzko 10 azterketa-hautagaitza jaso zituen. Biomarkatzaileak neur daitezkeen balioak dira, eta, hala, prozesu biologiko baten adierazle gisa erabil daitezke (normala, patogenikoa edo tratamendu bati erantzuteko).

Irabazi-asmorik gabeko erakundea da hna Fundazioa, eta Arkitektoen, Arkitekto Tekniko eta Kimikoen Ermandade Nazionalak, Gizarte Aurreikuspeneko Mutualitateak, sortu zuen 2018an. Fundazioaren xedea da medikuntzan eta osasunean ikerketa-proiektuak sustatzea pazienteen eta zientziaren mesedetan, arkitekturaren, arkitektura teknikoaren eta kimikaren lanbidea bultzatzea, arreta berezia jarriz etorkizuneko profesionalen kolektiboan, eta hna-mutualisten bizi-kalitatea hobetzen laguntzea.

Categoría
Galería de imágenes
Mónica Povedano e Ivonne Jericó.
Deskargatu Flecha que indica descarga
Documentación
Vídeo

Resolución de las Ayudas para la intensificación de personal F.E.A. en Anatomía Patológica y en Neurología para el Biobanco de Navarrabiomed

Ayudas Biobanco
Egileak
Navarrabiomed

La Unidad de Gestión de Navarrabiomed - Fundación Miguel Servet ha difundido el martes, 4 de junio, la propuesta de adjudicación y adjudicación de las Ayudas para la intensificación de personal F.E.A. en Anatomía Patológica y de Neurología para el Biobanco de Navarrabiomed. Las personas beneficiarias deberán comunicar a la Unidad de Gestión de Navarrabiomed en el plazo máximo de 7 días naturales desde la presente notificación la aceptación o renuncia de la correspondiente ayuda.

A continuación, se facilita la documentación de ambas ayudas:

Categoría
Documentación
04/06/2024
Propuesta de adjudicación y adjudicación "Ayuda para la intensificación de personal F.E.A en Anatomía Patológica para el Biobanco de Navarrabiomed"
04/06/2024
Propuesta de adjudicación y adjudicación "Ayuda para la intensificación de personal F.E.A en Neurología para el Biobanco de Navarrabiomed"
Vídeo

La investigadora de Navarrabiomed Luisa Chocarro, reconocida entre los 111 jóvenes talentos a nivel nacional en el ámbito académico y de investigación

Luisa Chocarro, premiada por Nova Talent
Egileak
Navarrabiomed

•    El ranking lo publica la firma Nova Talent, que ha valorado un total de 1.500 candidaturas.



Nova Talent ha hecho público su clasificación anual de 111 mejores talentos menores de 35 años a nivel nacional. Entre los galardonados en la categoría de “Research & Academia” de este año se encuentra la investigadora predoctoral de la Unidad de Oncoinmunología de Navarrabiomed Luisa Chocarro

La edición 2024 ha contado con un total de 1.500 candidaturas dentro de las 11 categorías del certamen. El jurado, compuesto por expertos de todas las áreas, evaluó su trayectoria académica y profesional, así como sus habilidades personales y logros. También se tuvo en cuenta un test de razonamiento lógico, una entrevista y referencias. 

El acto de entrega de los reconocimientos se celebró el viernes, 24 de mayo en la sede de la IE University en Madrid. Los organizadores incidieron en la apuesta de los premios por destacar la trayectoria y potencial de los 111 jóvenes galardonados y se refirieron a ellos como los “líderes de hoy y del futuro” que tendrán un peso significativo en los avances de nuestra sociedad. 

Luisa Chocarro agradece a Nova Talent el reconocimiento recibido: “Supone un impulso para seguir aprendiendo y trabajando para el desarrollo de la ciencia”.


Trayectoria de Luisa Chocarro 

Luisa Chocarro, Pamplona 1996, estudió Bioquímica y Máster en Investigación, Desarrollo e Innovación de Medicamentos en la Universidad de Navarra. Actualmente está finalizando su tesis por la Universidad Pública de Navarra en Navarrabiomed, bajo la dirección de los doctores David Escors y Grazyna Kochan. 

Su trabajo doctoral se centra en estudiar los mecanismos de resistencia a la inmunoterapia contra el cáncer y desarrollar tratamientos novedosos para contrarrestarlos.

Categoría
Galería de imágenes
Luisa Chocarro Erauso.
Deskargatu Flecha que indica descarga
Acto de entrega de reconocimientos.
Deskargatu Flecha que indica descarga
Foto de familia con las 111 personas galardonadas.
Deskargatu Flecha que indica descarga
Documentación
Vídeo

La galectina-1 previene mecanismos patológicos implicados en estenosis aórtica

Represetación gráfica de la estenosis aórtica
Egileak
Navarrabiomed
  • Investigadores de Navarrabiomed, del CIBERCV en España y del CONICET en Argentina han demostrado que la galectina-1 es una diana terapéutica frente a la estenosis aórtica
     
  • Un nuevo estudio, publicado en Faseb Journal, y que cuenta con la participación de investigadores del IIS-FJD-UAM, apunta a la regulación de la expresión de galectina-1 por estrógenos como un posible mecanismo diferencial en el desarrollo de estenosis aórtica valvular entre hombres y mujeres

Las enfermedades cardiovasculares son la principal causa de mortalidad y discapacidad a nivel mundial y suponen un gasto sanitario en aumento debido al envejecimiento de la población. En concreto, la Estenosis Aórtica Calcificada (EAC) es una de las formas más frecuentes de enfermedad de las válvulas cardiacas. A grandes rasgos la EAC conlleva la calcificación y degeneración de la válvula aórtica, dando lugar al reemplazo de tejido valvular por tejido óseo y al estrechamiento de la misma. La apertura de la válvula aórtica queda comprometida y, de ese modo, la distribución de sangre al resto del cuerpo. 

Actualmente, no existe tratamiento farmacológico efectivo que altere la evolución de la enfermedad, siendo el recambio de la válvula aórtica la única vía para mejorar los síntomas y la supervivencia a largo plazo. La prevalencia de la EAC se estima en torno al 3,4% en pacientes mayores de 75 años, y aumenta notablemente con la edad. Se calcula que en España hay unas 145.469 personas con EAC teniendo en cuenta solo al grupo de mayores de 75 años. Por todo ello, resulta un reto clave para la investigación la identificación de nuevos mecanismos implicados en esta patología, así como la búsqueda de nuevas terapias para prevenir la mortalidad asociada a estas enfermedades.

En este campo, una nueva investigación llevada a cabo por investigadores del Centro de Investigación Biomédica de Navarra (Navarrabiomed) y el CIBER de Enfermedades Cardiovasculares (CIBERCV) en el Instituto de Investigaciones Sanitarias de la Fundación Jiménez Díaz-Universidad Autonoma de Madrid (IIS-FJD-UAM), junto con el Instituto de Biología y Medicina Experimental (IBYME) del Consejo Nacional de Investigaciones Científicas y Técnicas (CONICET) en Buenos Aires, y publicada en Faseb Journal ha demostrado la presencia de galectina-1 en válvulas aórticas estenóticas, siendo los niveles de esta galectina superiores en las válvulas de hombres en relación a mujeres. Es relevante destacar que estas diferencias sugieren la necesidad de desarrollar tratamientos específicos del sexo, pues la evolución, presentación y respuesta terapéutica de la enfermedad difiere entre sexos. Todo ello avala la inversión en investigación con el fin de mejorar las terapias actuales. 


Los niveles de galectina-1 se regula por estrógenos en células valvulares intersticiales

Estudios clínicos previos mostraron que las válvulas de hombres y mujeres son diferentes, en concreto, las mujeres presentan menor grado de calcificación y mayor fibrosis valvular que los hombres.  En este sentido, “los niveles elevados de galectina-1 pueden estar relacionados con el mayor número de células intersticiales valvulares (CIV) de fenotipo osteoblástico en las válvulas aórticas de hombres”, comenta Eva Jover, la autora principal del estudio.

Con la intención de entender los posibles mecanismos que subyacen a los hallazgos en tejidos valvulares de pacientes, los autores plantearon hacer estudios con CIV en cultivo en presencia de estrógeno, la hormona sexual femenina. “Interesantemente, pudimos comprobar que los estrógenos eran capaces de regular la expresión y secreción de galectina-1 sólo en CIV de mujeres, mientras que no tuvieron efecto en las CIV provenientes de hombres”, afirma Natalia López de Andrés. 


El tratamiento con galectina-1 previene el desarrollo de calcificación valvular

Estudios previos de los grupos del CONICET y del CIBER habían demostrado un efecto cardioprotector y antiinflamatorio en modelos experimentales de infarto de miocardio y aterosclerosis. En este sentido, el efecto de galectina-1 en los mecanismos implicados en estenosis aórtica era desconocido. 
El estudio demostró que “el tratamiento con galectina-1 fue capaz de prevenir mediadores inflamatorios y de calcificación de CIV, lo que plantea la posibilidad de evaluar el potencial de esta galectina como una posible diana terapéutica en la estenosis aórtica”, afirma José Luis Martín Ventura.

No obstante, “desde un punto de vista clínico, se justifica una mayor investigación para trasladar estos hallazgos al paciente, así como la contribución de galectina-1 a los mecanismos implicados en la estenosis aórtica”, concluye Gabriel Rabinovich.

Artículo de referencia:

Sex-dependent expression of galectin-1, a cardioprotective β-galactoside-binding lectin, in human calcific aortic stenosis.
Jover E, Martín-Núñez E, Garaikoetxea M, Matilla L, Blanco-Colio LM, Pérez-Sáez JM, Navarro A, Fernández-Celis A, Gainza A, Álvarez V, Sádaba R, Tamayo I, Rabinovich GA, Martín-Ventura JL, López-Andrés N. FASEB J. 2024 Feb 15;38(3):e23447. doi: 10.1096/fj.202301832RR

Categoría
Documentación
Vídeo

Navarrabiomedek estrategia terapeutiko berri bat identifikatu du, gaixotasun neurodegeneratiboetan kalte molekularra iraultzea ahalbidetuko lukeena

Profesionales de Navarrabiomed y Universidad de Navarra que han participado en la investigación.
Egileak
Navarrabiomed
  • Ikerketak ikuspegi berri bat eskaintzen du, terapia onkologikoetan oinarrituta, narriadura kognitibo progresiboa motelduko lukeena.

Navarrabiomed ikerketa biomedikoko zentroak estrategia analitiko bat ezartzea lortu du, neurodegenerazio prozesuan sortutako kaltea lehengoratzeko ahalmen handia duten terapia onkologikoetan erabiltzen diren botikak identifikatzeko. Ikerketa horren emaitzak Brain Pathology eremuan erreferentziazko aldizkarian argitaratu dira, eta aukera terapeutiko berriak eskaintzen dituzte gaixotasun neurodegeneratiboak tratatzeko, hala nola Alzheimer, Espainian 800.000 pertsonari eragiten dien dementzia-kausarik ohikoena, eta kalkulatzen da 2050ean 16 milioi pertsona baino gehiagori eragingo diela Europan.

Aurkeztutako azterketak erakusten duenez, gaixotasun neurodegeneratiboetan, eskura dauden tratamendu-aukerak oso urriak dira, eta farmakoak baliozkotzeko inbertsio ekonomikoa askoz txikiagoa da beste arlo batzuetan egindako ikerketa terapeutikoarekin alderatuta, esaterako, onkologian. Ildo horretatik, onkologiaren esparruan dagoen informazio farmakogenomiko ugaria erabiltzea proposatzen du, gaixotasun neurodegeneratiboetan (adibidez, Alzheimer gaixotasunean) izan daitezkeen diana terapeutikoak identifikatzeko.  

Enrique Santamaría doktoreak zuzentzen duen Neuroproteomika Klinikoko Unitateko profesionalak izan dira azterlan honen buru, eta Nafarroako Unibertsitateko ikertzaileek ere parte hartu dute.

Ikerketaren xehetasunak

Alzheimer gaixotasuna duten pazienteen %90ek usaimena galtzen dute gaixotasuna maila klinikoan agertu baino urte batzuk lehenago. Ikerketa honetan, maila proteomikoan aztertu da nahaste neurologikorik ez duten subjektuek eta Alzheimer gaitza dutenek hasieran sortutako usaimen-traktuaren eskualdea. Informazio horrek, usaimenaren ardatzeko garuneko beste eskualde batzuetan nazioarteko beste ikerketa-talde batzuek sortutakoarekin batera, gaixotasun horretan usaimena galtzeari lotutako informazio molekular zabaleko datu-basea sortzea ekarri du. Adimen artifizialean oinarritutako lan-fluxuak erabiliz, ikertzaileek errendimendu handiko profil farmakogenomiko datu-basea erkatu dute, Alzheimer gaixotasunean garun mailan atzemandako kalte molekularra leheneratzeko gaitasuna duten botikak (dagoeneko onkologiako saiakuntza klinikoetan erabiliak) identifikatzeko.

Alde horretatik, sakontasunez aztertzen ari diren zenbait farmako identifikatu dira (zehazki, agente antioxidatzaileak eta kinasa-inhibitzaileak), hesi hematoentzefalikoa zeharkatzeko duten gaitasuna, in vitro ikerketetan duten ekintza-mekanismoa eta Alzheimer patologia duten animalia-ereduetan maila kognitiboan duten eragina ezagutzeko.

Santamaría doktoreak adierazi duenez, “eskala handiko datu molekularren analisian sistematika hori bat dator neurodegenerazioko paradigma berriarekin. Paradigma berriak gaixotasun neurodegeneratibo batzuk hartzen ditu, hala nola proteinopeniak, eta ez proteinopatiak. Ikuspegi horren bidez, metabolismoa modu globalagoan berrezarri nahi dugu, burmuinean gaizki tolestutako proteinak soilik murriztera bideratutako azken terapiek ez bezala; izan ere, terapia horiek ez dituzte espero ziren emaitzak izaten ari”.

Bestalde, Paz Kartasek eta Adriana Cortések, Neuroproteomika Klinikoaren Unitateko ikertzaileek eta lanaren lehen sinatzaileek, adierazi dute “mota horretako metodologia-garapenek aukera asko irekitzen dituztela neurologiaren arloko medikamentuen probarako; izan ere, horietako askok toxikotasun-profil txikia dute, eta, gaur egungo terapiekin konbinatuta, kalitate kognitiboko ondorio sinergikoak bilatzen dituzte”. Ikerketa horrek lankidetza berriak sustatu ditu Osasunako hainbat zerbitzurekin eta beste sektore biomediko batzuetako ikuspegi terapeutiko berritzaileetara zabaldu nahi duten estatu mailako taldeekin. Santamaría doktoreak zehaztu duenez, “gaur egun, estrategia hori Alzheimer gaixotasunetik haratago erabiltzen ari gara, eta Parkinsonen gaixotasunean nahiz Alboko Esklerosi Amiotrofikoan erabilgarritasun terapeutikoa izan dezaketen botikak identifikatzen ari gara”.

Lankidetzak eta finantzaketa

Ikerketa Paz Cartas Nafarroako Unibertsitate Publikotik eta Neuroproteomika Klinikoaren Unitateko ikertzaileak, egindako doktorego-tesiaren parte da, eta lankidetza estuan garatu da Joaquín Fernández doktorearekin (Nafarroako Proteomikako Zerbitzu Tekniko-teknikoaren arduraduna) eta Maite Solas eta Elena Puerta doktoreekin (Nafarroako Unibersitateko Farmakologia Departamenduko ikertzaileak).

Era berean, INNOLFACT 2.0ren barruan kokatzen da. Proiektu estrategiko hori Nafarroako Gobernuak finantzatu du, 2023-2026 Proiektu Estrategikoen Deialdiaren bidez, bai eta Espainiako Zientzia, Berrikuntza eta Unibertsitate Ministerioak ere, eta Nafarroako Alzheimer Gaixoen Senideen Elkarteak (AFAN), Espainiako Parkinkonfederazio Espainiarrak (ANCEAPAL) eman dio laguntza instituzionala.

Azterketaren emaitzak Nafarroako Osasun Ikerketarako Institutuaren (IdiSNA) jarduera zientifikoaren zati dira. Elkarte hori Foru Komunitatean ikerketa biomedikoa sustatzeko elkarte publiko-pribatua da, eta Navarrabiomed eta Nafarroako Unibertsitatea kideak dira.
 

Categoría
Galería de imágenes
De izda. a dcha.: Maite Solas y Elena Puerta (UN), Joaquín Fernández, Adriana Cortés, Paz Cartas, Enrique Santamaría, Elena Anaya y Mercedes Lachén (NB).
Deskargatu Flecha que indica descarga
Documentación
Vídeo

Lucía Lozano Vicariok bere doktore tesia defendatuko du, ostirala, apirilak 5

Lucía Lozano Vicario
Egileak
Navarrabiomed

Lucía Lozano Vicariok, Navarrabiomed-IdiSNA-ko  Geriatria eta Zahartze Aktiboa (INGEA) Unitateko ikertzaileak eta Geriatriako espezialista Nafarroako Ospitale Unibertsitarioan, Nafarroako Unibertsitate Publikotik egindako doktore tesia irakurriko du apirilaren 5ean. Ekitaldia 17:00etan hasiko da, Navarrabiomedeko Ekitaldi Aretoan.

Doktore lana, “Delirium heldu zaharrean: biomarkatzaileetatik praktika klinikora”, izenekoa, Navarrabiomed eta NOU-en egin da, Mikel Izquierdo, Ariketa fisikoa, osasuna eta bizi kalitatea (E-FIT) Unitateko Ikerlari nagusia, eta Nicolás Martínez Velilla, Geriatria eta Zahartze Aktiboa (INGEA) Unitateko Ikerlari nagusia, doktoreen zuzendaritzapean. Proteomikako eta Nafarroako Biobankuaren Zerbitzu Tekniko-teknikoen laguntzari esker ere lortu da proiektu hau.
 
Ikerketaren xehetasuna

Doktoretza-tesi hau biomarkatzaileek pertsona helduengan delirium-arriskua aurreikusteko izan dezaketen erabilerari buruzkoa da, eta ariketa fisikoa ezarri ondoren haren bilakaera aldatzeko tresna gisa ezartzeari buruzkoa. Deliriuma sindrome neuropsikiatriko larria da, eta oso ohikoa da adinekoengan, desgaitasuna eta narriadura kognitiboa eragiten baititu. Gaur egun, ez dira zehatz-mehatz ezagutzen hura eragiten duten mekanismo fisiopatologikoak, eta ez dago horiek ebazteko tratamendu eraginkorrik ere. Serumeko biomarkatzaileak gutxieneko estrategia inbaditzailea eta eraginkorra izan daitezke deliriumaren agerpena aurreikusteko, haren fisiopatologia hobeto ezagutzen lagunduz eta horiek prebenitzen eta etorkizuneko diana terapeutikoak garatzen lagunduz. Bestalde, ariketa fisikoak tratamendu farmakologikoaren alternatiba bat eskain dezake, orain arte medikamentu batek ere ez baitu frogatu eraginkorra denik.

Tesi hori eragin handiko (Q1-Q2) nazioko eta nazioarteko hainbat aldizkaritan argitaratu diren hiru azterlanetan eta nazioarteko biltzarretan egindako hamar komunikaziotan oinarritzen da. Ikerketa honek proiektu berriak sortzea eragin du, hala nola Geriatria eta Gerontologiako Espainiako Elkarteko delirium lantaldea, non doktoregaiak idazkari kargua betetzen duen eta Geriatriako praktika kliniko onaren gidako delirium kapitulua: Aldakako Hausturadun Heldu Nagusiaren Arreta.

Categoría
Galería de imágenes
Lucía Lozano Vicario
Deskargatu Flecha que indica descarga
Documentación
Vídeo